H. Ch. Andersen

   Hans Christian Andersen urodził się 2 kwietnia 1805 roku w dzielnicy biedoty w Odense. Jego ojciec, Hans Andersen, był biednym szewcem i pisarzem amatorem, matka, Anne Marie Andersdatter, pracowała jako praczka w bogatych domach. Mimo tego, że była niewykształcona i przesądna, wyczuliła swojego syna na świat folkloru. Dzięki zachęcie ojca mały Andersen zaczął pisać własne baśnie i urządzać kukiełkowe teatrzyki. 




   Po śmierci ojca w 1816 roku Andersen został zmuszony do podjęcia pracy. Przez krótki czas był tkaczem i krawcem, pracował też w fabryce tytoniu.








   W wieku 14 lat wyjechał do Kopenhagi, by spróbował sił jako pieśniarz, tancerz albo aktor – miał piękny sopran. Następne trzy lata były pełne nędzy, mimo że znalazł ludzi, którzy utorowali mu drogę do teatru. Andersen rozpoczął współpracę z Królewskim Teatrem, ale wkrótce, po mutacji, musiał porzucić teatr. Zaczął pisać sztuki teatralne, jednak nie zostały one docenione.





   W 1822 roku Jonas Collin, jeden z dyrektorów Teatru Królewskiego, pomógł Andersenowi rozpocząć naukę w szkole podstawowej w Slagelse. Jednak był to jeden z najmniej szczęśliwych okresów w jego życiu - mieszkał w domu dyrektora, który nękał nadwrażliwego ucznia, by zahartować jego charakter. Poza tym siedemnastoletni Andersen zwracał na siebie uwagę pośród jedenastoletnich uczniów swoim wzrostem, długim nosem i blisko osadzonymi oczami. W 1827, po skończeniu szkoły, został przyjęty na uniwersytet w Kopenhadze, na wydział filozofii. 






   Nieudana miłość do Riborg Voigt zaowocowała pierwszym tomikiem poetyckim Andersena. Od 1831 roku przemierzył Europę; pisał szkice podróżne o Szwecji, Hiszpanii, Włoszech, Portugalii i Środkowym Wschodzie. Podczas swoich podróży poznał Wiktora Hugo, Heinricha Heine i Aleksandra Dumasa. Jako pisarz Andersen przebił się do szerszej publiczności w 1835 roku, wraz z wydaniem Improwizatora. Autobiograficzna powieść osadzona we włoskim krajobrazie osiągnęła międzynarodowy sukces i podczas życia autora stała się jednym z jego najbardziej poczytnych dzieł.






   Jednak najważniejsza część jego twórczości, baśnie, tworzone były pomiędzy 1835 a 1872 rokiem. We wczesnych zbiorach Andersen powracał do opowieści, które słyszał jako dziecko, ale stopniowo zaczął dołączać do nich własne. Trzeci tom opublikowany w 1837 roku zawierał m.in. Małą syrenkę i Nowe szaty cesarza. Dzięki baśniom takim jak Mała syrenka, Krzesiwo, Królewna na ziarnku grochu, Królowa Śniegu, Słowik czy Ołowiany żołnierzyk, inspirowanym wielką tradycją Księgi tysiąca i jednej nocy z jednej strony i Baśniami domowymi i dziecięcymi Grimm z drugiej, Andersen stał się znany jako ojciec nowoczesnej baśni.

   Jego oryginalne baśnie – tylko 12 ze 156 opartych jest na kulturze ludowej – łączą tendencje romantyczne i realistyczne, pod nowatorską warstwą kolokwialnego języka ukrywają wyrafinowany morał opowieści. Wiele jego baśni ma charakter autobiograficzny, często szkicuje charaktery ludzi, którzy osiągają życiowe szczęście po latach cierpień i niepowodzeń.







   W 1840 roku poznał swoją ostatnią niespełnioną miłość, szwedzką śpiewaczkę operową Jenny Lind. Andersen pozostał samotny do końca życia; nigdy się nie ożenił. Pomiędzy 1840 a 1857 rokiem podróżował po Europie, Azji Mniejszej i Afryce, zapisując swoje wrażenia i przygody w książkach podróżniczych. Swoje wspomnienia spisał w wydanej w 1855 roku w autobiografii Baśń mojego życia. Poza tym jest autorem kilku powieści, m.in. Tylko grajek (1837) i Piotr Szczęściarz (1870). ). Umarł 4 sierpnia 1875 roku.

W 2005 roku minęła 200. rocznica jego urodzin. 




Portrety Hansa Christiana Andersena pochodza z oficjalnej strony obchodów rocznicy urodzin pisarza: www.hca2005.com.